1/9/2026
Bản tin số 166
“Anh thấy người này có phù hợp cho vị trí đó không?”
Một senior leader hỏi tôi gần đây về một người đang được nhắm cho một vị trí rất quan trọng.
Tôi hỏi lại: “Anh ấy có phải là một người coachable không?”
Anh suy nghĩ một lúc “Tùy chủ đề.”
Tôi đã không nói thêm gì lúc đó. Nhưng câu trả lời ấy cũng làm tôi suy nghĩ.
Tôi nghĩ nếu mình chỉ mở với những điều mình muốn nghe, hoặc những thứ mình đã đồng ý rằng mình cần thay đổi… thì mình có thực sự coachable không?
Người chúng tôi đang nói đến có nhiều điểm mạnh. Nhưng cũng còn những khoảng trống nếu bước vào một phạm vi lớn hơn.
Điều làm tôi băn khoăn không hẳn là những gì người đó chưa có.
Mà là khả năng người đó nhìn thấy những gì mình chưa có.
Với tôi, coachable nói đến một thứ sâu hơn: Mình có mở hay không.
Mình có đủ tò mò để nghe một góc nhìn khác với điều mình vẫn tin? Và khi phản hồi chạm vào một thứ mình vốn nghĩ mình đã rất giỏi, mình còn muốn nghe nữa không?
~~~
Trong Trillion Dollar Coach, Bill Campbell, người từng coach nhiều lãnh đạo nổi tiếng ở Silicon Valley, chỉ coach những người ông cho là “coachable”.
Điều ông tìm kiếm ở họ có honesty, humility, willingness to work hard, và openness to learning.
Tôi đặc biệt để ý đến honesty và humility. Thành thật để nhìn thấy mình như mình đang là. Và khiêm tốn để chấp nhận rằng có những thứ mình chưa biết, hoặc chưa làm tốt như mình vẫn nghĩ.
Càng lên cao, chuyện này có khi càng khó.
Nhiều năm kinh nghiệm. Thành tích. Những quyết định đúng. Và ngày càng có nhiều người lắng nghe mình. Tất cả rất dễ làm cho mình nghĩ “Tôi biết rồi.”
Trong khi một vai trò lớn hơn thường lại đòi hỏi mình học những thứ mà vai trò cũ chưa từng yêu cầu.
Có những khoảng trống về năng lực có thể lấp. Khó hơn nhiều là khoảng trống mà chính người đó không nghĩ mình có.
Vì vậy, khi cân nhắc một người cho một vai trò lớn hơn, tôi nghĩ có hai câu đáng để hỏi:
“Họ có biết mình đang thiếu cái gì?”
Và:
“Họ có sẵn sàng học không?”
Không có lựa chọn nhân sự nào hoàn toàn không có rủi ro. Nhưng nếu tổ chức đặt cược vào một người, có lẽ cũng nên biết: Mình đang đặt cược vào những gì họ đã có hôm nay, hay khả năng họ tiếp tục học cho những gì ngày mai sẽ đòi hỏi?
Và trước khi hỏi câu đó về người khác, tôi nghĩ có lẽ cũng đáng hỏi mình: Lần gần nhất một người nói với mình điều mình thực sự không muốn nghe, mình đã làm gì với nó?
P.S. Nếu câu hỏi này làm bạn nhớ đến một chuyện đang diễn ra với chính mình, reply cho tôi nhé.
